|
 تخت جمشيد تخت جمشيد نام محلى پايتخت هخامنشيان است كه يونانيان پرسه پليس( به معناى شهر پارسى) ميخواندند و آثار آن از باشكوهترين مجموعه هاى تاريخى ايران و جهان است ودر هشتاد كيلومترى شيراز قرار دارد. مجموعه تخت جمشيد به وسعتى حدود 135000 متر مربع و تماما از سنگ ساخته شده است. در حد فاصل سنگها از هيچگونه ملاتى استفاده نشده، اما در بعضى نقاط سنگها را با بستهاى آهنى به نام دم چلچله به هم اتصال داده اند. مجموعه تخت جمشيد شامل هفت كاخ، تالار، نقوش برجسته، پلكانها، ستونها و در آرامگاه سنگى است. مهمترين كاخ از لحاظ وسعت، ارتفاع و مهارت معماران سازنده آن، كاخ آپادانا يا كاخ داريوش است. كاخ آپادانا داراى 72 ستون به ارتفاع 20 متر و دو رشته پلكان بزرگ ميباشد كه در سمت شمال و شرق آن قرار دارند و حجارى ايوانهاى آن از شاهكارهاى هنرى بى نظير و گرانبهاى دوره هخامنشيان محسوب ميگردد. اين كاخ به قصر سه دروازه نيز معروف است. ساختمان كاخ اختصاصى داريوش يا تچر در جنوب آپادانا واقع شده كه به علت صيقلى و شفاف بودن سنگهاى آن به تالار آينه معروف است.تالار صد ستون بزرگترين كاخ پذيرايى خشايارشا ميباشد كه وسعت آن 4900 متر مربع بوده و از صد ستون سنگى تشكيل شده است. اين تالار داراى 8 درگاه ورودى و خروجى بوده و به تالار تخت نيز معروف است.
جمعا بيش از سه هزار نقش برجسته در ساختمانها و مقبره هاى تخت جمشيد وجود دارد كه به طرز خارق العاده اى هماهنگ ميباشند. ستونهاى تخت جمشيد از عناصر مهم دوران هخامنشى اند. در قسمت بالاى تخت جمشيد، در دامنه كوه رحمت دو آرامگاه وجود دارد كه آرامگاه اردشير دوم و اردشير سوم ميباشند. اين بنا در زمان داريوش اول از پادشاهان هخامنشى در سال 518 ق.م. به قصد ايجاد پايتخت در جلگه مرودشت بر دامنه كوه مقدس رحمت (كوه مهر) بنيان نهاده شد و ساخت آن 120 سال به طول انجاميد.
تخت جمشيد حدود دويست سال محل سكونت شاهان بوده و در 330 ق.م. اسكندر مقدونى، عمدا آنرا سوزاند تا اميد پارسيان براى زنده ماندن دولتشان را نابود كند. پس از آن تخت جمشيد متروك شده است.
|